Een moderne airco kan niet alleen koelen, maar ook je woning verwarmen. Dat gebeurt met een lucht-luchtwarmtepomp, die warmte uit de buitenlucht haalt en naar binnen brengt. Maar hoeveel elektriciteit verbruikt zo'n airco wanneer je hem gebruikt om te verwarmen?
Het elektriciteitsverbruik van een airco hangt af van het verwarmingsvermogen, het rendement van het toestel, de buitentemperatuur en de warmtebehoefte van je woning. Een airco met een verwarmingsvermogen van 3,5 kW verbruikt bijvoorbeeld niet voortdurend 3,5 kW elektriciteit. Dankzij de warmtepomptechnologie kan het werkelijke elektrische vermogen een stuk lager liggen.
Met enkele eenvoudige berekeningen kun je een eerste inschatting maken van het verbruik per uur, per dag en per maand.
Hoeveel elektriciteit verbruikt een airco per uur?
Om het elektriciteitsverbruik van een airco correct te begrijpen, moet je eerst het verschil kennen tussen het verwarmingsvermogen en het elektrische vermogen.
Het verwarmingsvermogen geeft aan hoeveel warmte een airco kan leveren. Dit wordt uitgedrukt in kilowatt (kW).
Het elektrische vermogen geeft aan hoeveel elektriciteit het toestel op een bepaald moment opneemt. Ook dit wordt uitgedrukt in kW.
Het elektriciteitsverbruik wordt uitgedrukt in kilowattuur (kWh). Dat is de hoeveelheid elektrische energie die het toestel gedurende een bepaalde periode verbruikt.
Een lucht-luchtwarmtepomp gebruikt elektriciteit om warmte te verplaatsen. Daardoor kan ze meer warmte leveren dan de hoeveelheid elektrische energie die ze verbruikt.
Rekenvoorbeeld: een airco met 3,5 kW verwarmingsvermogen
Stel dat je een airco hebt die onder bepaalde omstandigheden 3,5 kW warmte levert.
We gaan voor dit voorbeeld uit van een COP van 4. Dat betekent dat de airco vier keer zoveel warmte levert als het elektrische vermogen dat hij opneemt.
De berekening is eenvoudig:
3,5 kW ÷ 4 = 0,875 kW elektrisch vermogen
Wanneer de airco gedurende één volledig uur onder deze omstandigheden werkt, bedraagt het elektriciteitsverbruik:
0,875 kWh per uur.
Dat is aanzienlijk minder dan de 3,5 kWh die een klassieke elektrische verwarming zou verbruiken om gedurende datzelfde uur 3,5 kW warmte te leveren.
Dit is wel een theoretisch voorbeeld. Een moderne inverterairco past zijn vermogen voortdurend aan de warmtebehoefte aan. Het toestel zal dus niet noodzakelijk een volledig uur op hetzelfde vermogen werken.
Ook de COP verandert naargelang de omstandigheden. Het voorbeeld mag daarom niet worden beschouwd als het vaste verbruik van een specifiek toestel.
Wil je beter begrijpen waarom een lucht-luchtwarmtepomp zo efficiënt kan verwarmen? Lees dan ook ons artikel over energiezuinig verwarmen met airco.
Wat verbruikt een airco per dag en per maand?
Wie overweegt om zijn woning met airco te verwarmen, wil meestal niet alleen weten wat het toestel per uur verbruikt. Het dagelijkse en maandelijkse elektriciteitsverbruik zijn minstens even interessant.
Daarom bekijken we enkele rekenvoorbeelden.
We gaan uit van een airco die tijdens de opgegeven verwarmingsuren gemiddeld 0,8 kW elektrisch vermogen opneemt.
| Verwarmingsduur | Verbruik per dag | Verbruik over 30 dagen |
|---|---|---|
| 4 uur per dag | 3,2 kWh | 96 kWh |
| 6 uur per dag | 4,8 kWh | 144 kWh |
| 8 uur per dag | 6,4 kWh | 192 kWh |
| 12 uur per dag | 9,6 kWh | 288 kWh |
Belangrijk: deze tabel toont uitsluitend rekenvoorbeelden met een verondersteld gemiddeld elektrisch vermogen van 0,8 kW. Het zijn geen gemeten verbruikscijfers van een Daikin- of Panasonic-installatie.
In werkelijkheid kan het verbruik zowel lager als hoger liggen.
Een inverterairco werkt namelijk niet voortdurend op maximaal vermogen. Wanneer de gewenste binnentemperatuur bereikt is, kan het toestel zijn verwarmingsvermogen verminderen.
Op een zachte herfstdag zal er doorgaans minder warmte nodig zijn om een woonkamer op temperatuur te houden dan tijdens een koude winterdag.
Ook de isolatie en de oppervlakte van de ruimte maken een belangrijk verschil.
Waarom zegt het aantal verwarmingsuren niet alles?
Twee gezinnen kunnen hun airco allebei acht uur per dag gebruiken en toch een heel verschillend elektriciteitsverbruik hebben.
Stel dat de airco in de ene woning gemiddeld 0,5 kW elektrisch vermogen opneemt en in de andere woning 1,2 kW.
Na acht uur bedraagt het verbruik respectievelijk 4 kWh en 9,6 kWh.
De gebruiksduur is dus slechts één onderdeel van de berekening.
Het is vooral de combinatie van het gemiddelde elektrische vermogen en de gebruiksduur die bepaalt hoeveel elektriciteit je verbruikt.
Waarom verbruikt een airco niet altijd evenveel elektriciteit?
Het elektriciteitsverbruik van een lucht-luchtwarmtepomp verandert voortdurend. Zelfs wanneer je de thermostaat op dezelfde temperatuur laat staan, kan het verbruik van dag tot dag verschillen.
Verschillende factoren spelen daarbij een rol.
De buitentemperatuur
Een lucht-luchtwarmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht. Wanneer het buiten kouder wordt, moet de installatie doorgaans harder werken om voldoende warmte naar binnen te brengen.
Dat heeft twee gevolgen.
Enerzijds verliest je woning bij een groter temperatuurverschil tussen binnen en buiten meestal meer warmte.
Anderzijds neemt het rendement van de warmtepomp bij lagere buitentemperaturen doorgaans af.
Het elektriciteitsverbruik kan daardoor op koude dagen aanzienlijk hoger liggen dan tijdens een zachte herfstperiode.
De isolatie van je woning
Een goed geïsoleerde woning houdt de geproduceerde warmte langer vast.
Daardoor moet de airco minder warmte leveren om de gewenste binnentemperatuur te behouden.
Bij een woning met slecht geïsoleerde muren, ramen of een dak met veel warmteverlies zal de verwarmingsinstallatie harder moeten werken.
Dat betekent niet noodzakelijk dat de airco zelf minder efficiënt is, maar wel dat de woning meer warmte nodig heeft en het totale elektriciteitsverbruik daardoor kan toenemen.
De oppervlakte en indeling van de ruimte
Een kleine slaapkamer vraagt doorgaans minder warmte dan een grote woonkamer met een open keuken.
Toch is de oppervlakte niet de enige bepalende factor.
Ook de plafondhoogte, het aantal ramen, de isolatie en de indeling spelen een rol.
Een grote, goed geïsoleerde ruimte kan in bepaalde omstandigheden zelfs minder verwarmingsenergie nodig hebben dan een kleinere ruimte met veel warmteverlies.
Daarom volstaat het niet om uitsluitend het aantal vierkante meters te gebruiken om het elektriciteitsverbruik van een airco te voorspellen.
De ingestelde binnentemperatuur
Hoe warmer je een ruimte wilt maken, hoe meer verwarmingsenergie er doorgaans nodig is.
Een woonkamer op 20 °C houden vraagt onder dezelfde omstandigheden meestal minder energie dan dezelfde ruimte op 23 °C verwarmen.
Bovendien moet de warmtepomp bij een hogere binnentemperatuur een groter temperatuurverschil overbruggen, wat de efficiëntie kan beïnvloeden.
Een redelijke temperatuurinstelling helpt dus om het verbruik te beperken.
Het rendement van de airco
Niet iedere lucht-luchtwarmtepomp heeft hetzelfde rendement.
Bij de vergelijking van toestellen kun je onder andere kijken naar de COP en SCOP.
De COP beschrijft het rendement onder bepaalde omstandigheden. De SCOP geeft een gestandaardiseerde indicatie van het rendement over een volledig verwarmingsseizoen.
Bij toestellen met een hogere SCOP is onder vergelijkbare testomstandigheden minder elektriciteit nodig om dezelfde hoeveelheid warmte te leveren.
De SCOP staat ook vermeld op het Europese energielabel van daarvoor geschikte airconditioningsystemen. Bij het vergelijken moet je erop letten dat de waarden betrekking hebben op dezelfde klimaatzone.
Het werkelijke verbruik in jouw woning kan afwijken van de opgegeven testwaarden.
Verbruikt een airco meer elektriciteit wanneer het vriest?
Ja, bij vriesweer kan het elektriciteitsverbruik van een airco behoorlijk toenemen.
Dat komt niet doordat een lucht-luchtwarmtepomp plots stopt met efficiënt werken, maar doordat de omstandigheden moeilijker worden.
Wanneer de buitentemperatuur daalt, bevat de buitenlucht nog steeds bruikbare warmte. De warmtepomp moet echter meer arbeid verrichten om die warmte naar de gewenste binnentemperatuur te brengen.
Bovendien neemt het warmteverlies van de woning meestal toe.
Bij koud en vochtig weer kan er ook rijp ontstaan op de buitenunit.
Om die rijp te verwijderen, schakelt de warmtepomp tijdelijk over naar een ontdooicyclus. Tijdens dat proces wordt de normale verwarming kort onderbroken of verminderd.
Ook dat beïnvloedt het totale elektriciteitsverbruik.
Een moderne lucht-luchtwarmtepomp kan ook bij negatieve buitentemperaturen blijven verwarmen, maar het beschikbare verwarmingsvermogen en rendement verschillen per model.
Wie zijn airco als belangrijkste verwarming wil gebruiken, moet daarom niet alleen naar het nominale verwarmingsvermogen kijken, maar ook naar de prestaties bij lage buitentemperaturen.
Een correcte dimensionering is hierbij bijzonder belangrijk.
Hoe kun je het elektriciteitsverbruik van je airco meten?
De berekeningen hierboven geven een eerste inschatting. Maar wil je weten hoeveel elektriciteit jouw installatie daadwerkelijk verbruikt, dan moet je het verbruik meten.
Dat kan op verschillende manieren.
Het verbruik opvolgen via je digitale meter
In Vlaanderen beschikken steeds meer woningen over een digitale elektriciteitsmeter.
Die registreert hoeveel elektriciteit je woning van het net afneemt en hoeveel elektriciteit je eventueel teruglevert.
Via het klantenportaal van Fluvius, Mijn Fluvius, kun je je elektriciteitsverbruik opvolgen.
Daarbij is wel een belangrijk onderscheid nodig.
De digitale meter registreert het totale elektriciteitsverbruik van je woning, niet afzonderlijk dat van je airco.
Ook je koelkast, verlichting, kooktoestellen en andere elektrische apparaten beïnvloeden de geregistreerde cijfers.
Wanneer je zonnepanelen hebt, meet de digitale meter bovendien niet rechtstreeks je volledige elektriciteitsverbruik. Een deel van de verbruikte elektriciteit kan namelijk rechtstreeks door je zonnepanelen worden geleverd.
De digitale meter geeft dus nuttige informatie over je elektriciteitsafname, maar is op zichzelf geen nauwkeurige meter voor het afzonderlijke verbruik van je lucht-luchtwarmtepomp.
Het elektriciteitsverbruik via je airco of een energiemeter
Sommige moderne airconditioningsystemen bieden de mogelijkheid om energiegegevens te bekijken via hun bediening of een bijbehorende app.
Of deze functie beschikbaar is, hangt af van het merk en het specifieke model. Bovendien zijn weergegeven verbruiksgegevens niet noodzakelijk rechtstreeks gemeten waarden.
Wil je nauwkeurig weten hoeveel elektriciteit je installatie verbruikt? Dan kan een afzonderlijke, geschikte energiemeter op het elektrische circuit van de airco uitkomst bieden.
Zo'n meter registreert het elektriciteitsverbruik van de aangesloten installatie.
Voor een vaste airco-installatie laat je een dergelijke meter best correct plaatsen door een vakbekwame installateur of elektricien.
Met die meetgegevens kun je vervolgens nagaan hoeveel elektriciteit de airco daadwerkelijk verbruikt tijdens verschillende periodes van het jaar.
Hoe beperk je het elektriciteitsverbruik van je airco?
Een energiezuinige lucht-luchtwarmtepomp is een goede basis, maar ook je dagelijkse gebruik heeft invloed op het verbruik.
Met enkele eenvoudige maatregelen kun je vermijden dat de installatie onnodig veel elektriciteit verbruikt.
1. Kies een comfortabele binnentemperatuur
Voor veel mensen is een temperatuur rond 20 à 21 °C aangenaam. Hoe hoger je de verwarming instelt, hoe meer energie er doorgaans nodig is.
2. Zorg voor een goede luchtcirculatie
Hou de luchtuitblaas van de binnenunit vrij en zorg dat de warme lucht zich goed door de ruimte kan verspreiden.
3. Reinig de filters regelmatig
Vervuilde filters kunnen de luchtstroom beperken. Volg daarom de reinigings- en onderhoudsvoorschriften van de fabrikant.
4. Gebruik de timer- en programmeerfuncties
Stem de verwarming af op de momenten waarop je de ruimte gebruikt. Een kamer onnodig lang op een hoge temperatuur houden, kost extra energie.
5. Kies een installatie die bij je woning past
Een correct gedimensioneerde en goed geplaatste lucht-luchtwarmtepomp is belangrijk voor een efficiënte werking.
Daarom is het verstandig om bij de keuze van een airco niet uitsluitend naar het aankoopbedrag te kijken, maar ook naar het verwarmingsvermogen, het rendement en de eigenschappen van de ruimte.
Wat kost het om een airco te laten verwarmen?
Wanneer je het elektriciteitsverbruik kent, kun je eenvoudig berekenen hoeveel het verwarmen met airco je kost.
Daarvoor vermenigvuldig je het aantal verbruikte kilowattuur met je elektriciteitsprijs per kWh.
Stel dat je airco gedurende een maand 150 kWh elektriciteit verbruikt.
We gebruiken voor dit voorbeeld een aangenomen elektriciteitsprijs van € 0,30 per kWh.
De berekening wordt dan:
150 kWh × € 0,30 = € 45
Het verwarmen met de airco kost in dit voorbeeld dus € 45 aan variabele elektriciteitskosten voor die maand.
Dat bedrag is uitsluitend bedoeld om de berekening te verduidelijken. De werkelijke kosten hangen af van je elektriciteitstarief, eventuele zonnepanelen en het effectieve verbruik van je installatie. Vaste energiekosten zijn niet meegerekend.
Maar is verwarmen met airco daarmee ook goedkoper dan verwarmen op gas?
Dat hangt af van verschillende factoren, waaronder de energieprijzen en het rendement van beide verwarmingssystemen.
Wil je weten of verwarmen met airco financieel interessanter is dan verwarmen op gas of met elektrische radiatoren? Lees dan ons artikel Is verwarmen met airco goedkoper dan andere verwarming?
Welke lucht-luchtwarmtepomp past bij jouw woning?
Hoeveel elektriciteit een airco verbruikt, hangt niet alleen af van het gekozen toestel. Ook de eigenschappen van je woning en de manier waarop je wilt verwarmen, spelen een belangrijke rol.
Een installatie die vooral een slaapkamer moet verwarmen, stelt andere eisen dan een systeem dat dagelijks een grote woonkamer op temperatuur moet houden.
Bij Penez werken we met lucht-luchtwarmtepompen van Daikin en Panasonic.
Matthias bekijkt welke ruimtes je wilt verwarmen, hoe goed je woning geïsoleerd is en welk verwarmingsvermogen nodig is.
Zo kan hij een installatie voorstellen die aansluit bij jouw woning en het gewenste gebruik.
Penez is actief in West-Vlaanderen, onder andere in Kortrijk, Menen, Wevelgem, Roeselare en Izegem.
Wil je weten welke lucht-luchtwarmtepomp geschikt is voor jouw woning?
Ontdek de mogelijkheden en laat Matthias bekijken welke installatie bij jouw verwarmingsbehoefte past.